Lig fikstürü nasıl kurulur? 18 takımın 306 maçı

34.459.425: 18 takımın tek bir haftada 9 maça bölünebileceği yolların sayısı. İlk takım için 17 aday var, kalan 16 takımın ilki için 15, sonrakinde 13 ve böyle böyle 17×15×13×…×3×1 işlemi çıkıyor. Lig fikstürü, bu havuzdan her hafta için bir eşleşme seçip 34 haftayı dizme işidir. Hiçbir takım iki yerde oynamaz, her çift iki kez eşleşir ve ev sahipliği dengelenir. Aşağıda rakamlar, klasik daire yöntemi, ev-deplasman kırılması ve TFF'nin 2026-27 anahtarından okunan kurallar var; güncel maç tarihi ya da sonuç içermez.

Lig fikstürü rakamlarla: 153 çift, 306 maç, 34 hafta

18 takımlı çift devreli bir ligde her çift iki kez karşılaşır. Takım sayısı n ise çift sayısı n(n-1)/2, maç sayısı bunun iki katı, hafta sayısı 2(n-1) olur:

Son satır "çift faktöriyel" hesabıdır: 17!! = 34.459.425 ve 19!! = 654.729.075. İki belirli takımın ilk yarıda belirli bir haftada karşılaşma olasılığı, tüm eşleşmeler eşit olası sayılırsa 1/17, yani yüzde 5,9'dur. Hiçbir fikstür tüm eşleşmelere eşit davranmaz.

Daire yöntemi: bir takım sabit, on yedi takım döner

Lig fikstürü kurmanın klasik yolu daire yöntemidir. Yaygın çözümlerden biri daire yöntemidir. Bir takım sabit tutulur, kalanlar bir çemberin üstüne dizilir ve her turda çember bir adım döner; üst sıradaki takım alt sıradakiyle eşleşir. 18 takımda 17 tur çıkar ve her çift tam bir kez karşılaşır. Bu yazı için aynı kural betikle işletildi: 17 turda 153 farklı çift üretildi, tekrar sıfır. Küçük bir örnek yöntemi gösterir; 6 takımda 5 tur ve toplam 15 maç var (ilk yazılan takım evinde):

Her takım beş turda beş farklı rakiple oynar, 6 takımın her çifti bir kez görünür. İkinci devrede aynı turlar ev-deplasman değiştirilerek tekrarlanırsa çift devreli lig tamamlanır.

Ev sahibi-deplasman kırılması: en az 16

Bir takım iki ardışık haftada aynı sahada oynarsa (ev-ev ya da deplasman-deplasman) buna kırılma denir. Kırılma, bir takımın saha değiştirme ritminin bozulduğu yerdir. De Werra'nın 1981 tarihli çalışması, 2n takımlı tek devreli bir turnuvada en az 2n-2 kırılmanın kaçınılmaz olduğunu gösteriyor. Bu bilgi akademik makalelerin alıntıladığı biçimiyle okundu; orijinal metin okunmadı. 18 takım için bu 16 kırılmadır.

Betikteki daire kuruluşu, bu alt sınıra tam olarak ulaşıyor: ilk 17 turda 16 takımın birer kırılması var, iki takımın hiç yok; toplam 16. Çift devrede ikinci devre ilkinin tersi olarak oynanırsa kırılma 48'e çıkıyor. Bunun 16'sı ilk yarıda, 16'sı ikinci yarıda, 16'sı iki yarının birleştiği haftada. Çünkü ilk yarının son haftasında evinde oynayan takım ikinci yarının ilk haftasında yine evinde oynuyor olabilir.

Bu saf kuruluş gerçek takvim için uygun değildir. Örneğin bu kuruluşta bir takım sezona üst üste iki deplasmanla başlar. TFF'nin kurallarında ise ilk iki ve son üç haftada hiçbir takım üst üste iç saha ya da deplasman maçı oynamıyor. Gerçek fikstür, bu tür kısıtların altında aranan bir çözümdür.

Aynalı ikinci devre: TFF'nin 2026-27 anahtarı

TFF'nin 2026-27 anahtarını aktaran haber (kaynak bölümünde) ikinci devrenin ilk devrenin "birebir tam tersi" oynanacağını yazıyor. Haber bu ifadenin ayrıntısını vermiyor; sıranın aynı kalıp sahaların ters çevrilmesi biçiminde okunursa, yukarıdaki birleşme haftası kırılmalarının kısıtlarla ayrıca çözülmesi gerekir. Metin çekimin yöntemini de (kura ya da bilgisayar) belirtmiyor.

Anahtarda Avrupa kupalarına bağlı bir kısıt da var. Haberin yazdığına göre dinlenme dengesi sağlanamadığı için Şampiyonlar Ligi takımları ile Avrupa Ligi ve Konferans Ligi takımları 1, 2, 8, 18, 22, 25 ve 28. haftalarda birbiriyle eşleşmiyor. Dört büyük takım (Beşiktaş, Fenerbahçe, Galatasaray, Trabzonspor) için de sınırlar var. Bir devrede onlarla yapılacak maçların en çok üçü iç sahada ya da deplasmanda olabilir. Hiçbir takım yedi hafta içinde bu dörtten üçüyle oynamaz. Bu sınırlar bir hesaba bağlanabilir: dört büyüğün dışındaki bir kulüp, 34 maçının 8'ini, yani yüzde 23,5'ini onlara karşı oynar. Derbi haftalarının ayrıntısı İstanbul derbisi yazısında.

Kupa kurası: 16 takımda 2.027.025 eşleşme

Lig fikstürü ile kura sık karıştırılır. Fikstür ile kura farklı işlerdir. Fikstür bir zaman çizelgesidir; kura ise kimin kiminle oynayacağını çizer. Tek maçlık eleme turunda 16 takımın 8 eşleşmeye bölünmesi 15!! = 15×13×11×…×1 = 2.027.025 farklı yolla yapılabilir. Eşit olasılıklı bir kurada belirli iki takımın eşleşme olasılığı 1/15, yani yüzde 6,7'dir. UEFA'nın torbalı çekimlerinde bu havuz kısıtlarla daralır. Şampiyonlar Ligi formatı yazısında anlatıldığı gibi aynı federasyondan takımlar eşleşmez ve bir kulüp bir başka federasyondan en çok iki rakiple oynar.

İlerleme hesabı da basit bir ölçü verir: ilk yarıda her hafta bir yeni rakiple eşleşen takım, 9. haftada 17 farklı rakibin 9'unu, yani yüzde 52,9'unu görmüş olur; TFF'nin anahtarında Fenerbahçe-Galatasaray derbisinin 9. haftaya konması bu noktaya denk geliyor. Bir ligin takvimini okurken akılda tutulacak ölçü şudur: her yeni kısıt, çözüm havuzunu küçültür ve fikstür çekiminin "adil" görünmesi için o kısıtların açıkça yazılması gerekir. TFF'nin anahtarı bu açıdan kısıtların sayılarla, haftalarla ve takım adlarıyla yazıldığı bir örnektir.

Kaynaklar: fikstür anahtarı, hesap notları ve akademik dayanak

Aşağıdaki sayfalar 4 Kasım 2026'da okundu.

• A Spor'un 7 Temmuz 2026 tarihli fikstür anahtarı haberi (bağlantı İstanbul derbisi yazısının kaynak bölümünde).
• UEFA'nın 2026/27 lig aşaması çekim duyurusu (kısıtlar; bağlantı Şampiyonlar Ligi formatı yazısında).
• de Werra, "Scheduling in sports" (1981), Hansen (der.), Studies on Graphs and Discrete Programming, s. 381-395; alt sınır sonucu, aynı çalışmayı alıntılayan akademik makalelerden okundu.
• Süper Lig'in 18 takımla oynandığı bilgisi TFF'nin 17 Nisan 2025 duyurusunu aktaran A Spor haberinden alındı (haber Türkiye'de futbolun tarihi yazısında bağlantılı); 34 hafta ve 306 maç buna dayalı hesaptır. 20 takımlı sütun 2023-24 sezonundaki yapıyı örnek alıyor.
• Hesaplar ve daire yöntemi örneği bu yayının betiğiyle yapıldı.

Sık sorulan sorular

18 takımlı ligde kaç hafta oynanır?

34 hafta: haftada 9 maç, toplamda 306 maç. Her takım 34 maç yapar.

Çift devreli ligde herkes herkesle kaç kez oynar?

İki kez: biri evinde, biri deplasmanda. 18 takımda bu 153 farklı çift ve 306 maç eder.

Fikstürde kırılma ne demek?

Bir takımın iki ardışık haftada aynı sahada (iki ev ya da iki deplasman) oynaması. De Werra'nın 1981 tarihli sonucuna göre 18 takımlı tek devrede en az 16 kırılma kaçınılmazdır.